Liselere Geçiş Sistemi (LGS) yaklaşırken, birçok öğrencinin aklında soru işaretleri var. Kaygı, stres, uykusuzluk derken evde sessiz adımlarla dolaşan veliler bile bu sürecin bir parçası olmuş durumda. Peki, bu süreçte öğrenciler ve aileler nelere dikkat etmeli? Hem teknik hem psikolojik olarak nasıl bir yol izlenmeli? Uzman bir eğitimciye sorduk, o da tüm samimiyetiyle cevapladı.
Soru: LGS’ye sayılı günler kalmışken öğrenciler en çok ne hissediyor?
Cevap: En sık duyduğum şeyler: “Yeterince çalışmadım mı?”, “Ya yapamazsam?”, “Keşke daha fazla soru çözseydim…” Bu tür düşünceler çok doğal. Sınav gibi belirsizlik içeren durumlar kaygı doğurur. Hele ki bu kadar emek verilmişse. Ama bilinmeli ki kaygı, doğru kullanıldığında öğrenmeyi ve performansı artırır. Anahtar, kaygıyı yönetebilmek.
️ Soru: Sınavdan önce beslenme ve uyku düzeni neden bu kadar önemli?
Cevap: Sınav günü zihinsel performans kadar fiziksel hazırlık da belirleyici. Özellikle son hafta uyku düzeni oturtulmalı, sabah kalkış saatleri sınav sabahıyla aynı olmalı. Kahvaltıda yenecek şeyler önceden denenmeli. Yeni yiyecekler denenmesin; mide rahatsızlığı riski alınmasın. Dengeli ve tanıdık beslenme, rahat bir mide, net bir zihin demektir.
Soru: Son hafta ne çalışmalı? Yeni konular mı, tekrar mı?
Cevap: Artık yeni konular yerine çıkmış sorular ve deneme sınavları ön planda olmalı. Özellikle yapılan hatalar üzerinden gidilmeli. Her çözülen deneme, bir prova gibi düşünülmeli. Ancak her yanlış moral bozmasın; amaç, eksiklerini görmek ve düzeltmek.
️ Soru: Stresle baş etmekte zorlanıyorum, ne yapmalıyım?
Cevap: Bu dönemde yalnız olmadığını bilmek önemli. İçinden geçenleri bir yakınla paylaşmak; öğretmen, rehberlik öğretmeni ya da anne-baba fark etmez… Olumsuz düşünceler paylaşıldıkça küçülür. Ayrıca nefes egzersizleri, hafif yürüyüşler gibi küçük rahatlatıcı ritüeller de kaygıyı azaltır.
Soru: Peki ailelere düşen görev ne?
Cevap: En az öğrenciler kadar stres yaşayan veliler tanıyorum. Ama şunu unutmamalılar: Evde ‘sınav var’ havası gereğinden fazla estirilirse çocuk daha çok gerilir. Aileler hayatı normal akışında sürdürmeli. En büyük destek, “Senin yanındayız.” mesajını vermek. Kıyaslamalardan kaçınılmalı. Sosyal medya molaları ve teknolojiden biraz uzaklaşmak da odaklanmayı artırır.
Soru: Yapılmaması gereken şeyler var mı?
Cevap: Evet, özellikle bu hafta bazı konularda dikkatli olunmalı:
• Daha önce yenmemiş yiyecekler denenmemeli.
• Spor yapılıyorsa dikkatli olunmalı, sakatlık riski alınmamalı.
• Yeni ilaçlar denenmemeli.
• Ve en önemlisi: Çocuğu başka öğrencilerle kıyaslamak, iyi niyetli bile olsa, motivasyonu düşürür.
Soru: Peki doğru cümleler neler? Çocuğumuza ne söylemeliyiz?
Cevap: İşte birkaç cümle, çocuğunuzun kulağında kalması gereken türden:
• “Senin yanında olduğumuzu bil yeter.”
• “Elinden geleni yaptığını biliyoruz ve seninle gurur duyuyoruz.”
• “Sınav sonucu ne olursa olsun seni çok seviyoruz.”
• “Bu süreçte gösterdiğin emek bizim için en büyük başarı.”
Soru: Sınav danışmanlığı faydalı olur mu?
Cevap: Kesinlikle! Özellikle sınav stratejileri konusunda deneyimli öğretmen ya da uzmanlarla yapılacak kısa bir görüşme bile çok yol gösterici olabilir. Bazen bir ipucu, çocuğun tüm sınav planını rahatlatabilir.
Son söz:
Sınav bir sonuç değil, bir süreçtir. LGS bir dönemin sınavı, hayatın değil. Emeğinizi hafife almayın. Hepinizin yolu açık olsun!